امام مهدی عج را بیشتر بشناسیم

زمان های دشوار و میلاد های شگفت

میلاد مهدی (عج) بی شباهت به میلاد موسی و ابراهیم خلیل نیست. همانگونه که حمل ولادت دو پیامبر بزرگ الهی به دور از چشم فرعونیان و نمرودیان، صورت پذیرفت؛ درباره امام مهدی (عج) نیز می توان بر این باور بود که تا لحظه میلاد، هیچ اثری از این رویداد بزرگ تاریخ ، مشاهده نشد چرا که خداوند چنین اراده کرده بود تا زمین بی حجت نماید و زمان بی صاحب و ستمدیدگان چشم به راه نجات و آزادی امام و پیشوای خویش را بشناسند و به یاری وی بشتابند وبدین سان به حاکمیت موعود مستعضفان بر مستکبران که همانا پیروزی حق بر باطل و باطل اندیشان است، دست یابند از این رو، پنهان ماندن نشانه های حمل و ولادت امام موعود ، به این معنا نیست که وجود مبارک او، بر مردمان پوشیده باشد و کسی را امکان دسترسی به دیدار و معرفت و همچنین تبعیت از آن حضرت نباشد امام صادق (ع) می فرماید: ( هو خفی المولد والمنشا، غیر خفی فی نفسه.)« میلاد او مخفی و پوشیده است، اما خودش مخفی نیست))

قرآن کریم از داستان شگفت انگیز نجات بخش بزرگ اسرائیل – حضرت موسی – پس از ولادت پنین یاد می کند:

« و اوحینا الی ام موسی ان ارضعیه فاز اخفت علیه فالقیه فی الیم ولا نخا فی ولا تخزنی انا را دوه الیک و جا علوه من المرسلین. فالتقطه آل فرعون لیکون لهم عدواً و حزناً…))

« و به  مادر موسی و می کردیم که: او را شیرده ، چون بر او بیمناک شدی او را در نیل بینداز ، و مترس و اندوه مدار که ما او را به تو باز می گردانیم و از پیغمبرانش قرار می دهیم.))

پس خاندان فرعون، او را از آب بر گرفتند تا سرانجام دشمن جان آنان و مایه اندوهشان باشد.

از آیات بر می آید که وجود موسی، ناشناخته بود؛ اما بر کسی، حتی دشمن سر سخت وکینه توز او ، فرعون پوشیده نیود یعنی او را می دیدند و صدای او را می شنیدند و گاه داد وستد می کردند، چنان که در سرگذشت یوسف پیامبر در قرآن آمده است:

« قالو یا ایها الغزیان اباً شیخاً کبیراً فخذانا مکانه انا نریک من المحسنین))

« گفتند: ای عزیز ! او پدری پیر و سالخورده دارد بنابراین یکی از ما را به جای او بگیر، که ما تو را از نیکوکاران می بینیم.))

آیه شریفه، مربوط به سفر دوم برادران یوسف به مصر است ، که باز او را نمی شناسند و به عنوان عزیز و بزرگ شهر، از او یاد می کنند، و یوسف ، پرده از این ماجرا بر نمی گیرد، چرا زمان آن فرا نرسیده است تا بگوید: من یوسف هستم.

می بینیم  که مشاهده ، و معاشرت و معامله در احوال پیامبران – موسی و یوسف – بنابر عرف زندگی اجتماعی انسان هاست و تماس نزدیک و رعایت آداب و گفت و گوها ، هر گونه تفاوت و بیگانگی با مردمان را از میان بر می دارد.

بدین سان ، مساله ناشناخته بودن حضرت مهدی(عج) در کنار مردم ، در بازارها و در ایام حج، امری عجیب و غریب نیست. خواست و اراده خداوند، بر این تعلق گرفته که تا هنگام ظهور ، در میان مردم ، ناشناس باقی بماند، چنانکه بر حضرت یوسف گذشت .

شمایل مهدی (عج)

اینک اشارتی به شمایل حضرت مهدی (عج) نموده و این میلاد نامه را به پایان می بریم: مهدی (عج) در روز گذشت پدرش { امام حسن عسگری (ع)} که مردم او را در حال نماز گزاردن بر پیکر پدر دیدند ، کودکی بود گندمگون ، بامدیی مجعد و دندان هایی گشاده . سپس کسانی که او را در فرصت هایی دیگر، در غیبت ضغری دیده اند، چنین توصیف کرده اند: جوانی خوشروی و خوشبوی وبا ابهت و در ابهت داشتن صمیمی با مردم .

دوران شیر خوارگی

امام مهدی (عج) بعد از تولد مبارک خویش ، از سینه مادر گرامی شان شیر می خورد و با شیر پاک  آن بانوی عزیز رشد و نمو می کرد پدر نیز طبق سنت ، در گوش راست او اذان و در گوش چپش اقامه خواند و او را محمد نامید؛ و تولد او را از مردم مخفی می داشت و جز عده بسیار اندکی از تولد آن مولد مبارک خبر دار نشدند.

مطلب مشابه :  راه کاهش وقوع طلاق چیست؟

یکی از اصحابی که از تولد وجود نازنین امام علی ( ع) خبر داده است ، ابو بصیر خادم است که می گوید: خدمت آن جناب در حالی که درون گهواره بود رفتم و سلام کردم.

حضرت فرمود : مرا می شناسی ؟ گفتم : آری ؛ تو بزرگ و سید من و فرزند من هستی .

حضرت فرمود: من خاتم او صبا هستم ، و خداوند به وسیله من بلا را از دوستان و شیعیان من دور خواهد کرد.

حکیمه خاتون ضمن این که ماجرای ولادت حضرت را بیان می کند می گوید:

من به اتاق محمد حسن عسگری رفتم. دیدم نوزاد پیش روی آن حضرت است. جامه ای زرد پوشیده و هاله ای از درخشندگی و نور او را در میان گرفته است ، آن چنان که مهر کودک در دلم نشست.

عرض کردم: سرورم ! آیا درباره این نوزاد مبارک، چیزی می دانی تا بگویی؟

فرمود: آری ؛ عمه جان ! این منتظر است ، این است آن که نویدش به ما داده شده است.

حکیمه خاتون می گوید: به شکرانه این نعمت به سجده افتادم. هم او می گوید: وقتی روز هفتم ، خدمت امام عسگری (ع) رسیدیم ، آن حضرت فرزندش را از من خواست ؛ من نیز او را در پارچه ای پیچیده نزد حضرتش بردم.

امام (ع) فرمود: پسرم! با من حرف بزن ! در این هنگام شنیدم که او آیه « ونریدان نمن علی الذّین استضعفوا فی الارض …))را خواند.

دوران کودکی

دوران کودکی امام (ع) دورانی خاص با شرایط و ویژگی های منحصر به فرد بود. از طرفی باید تولد آن حضرت از عموم مردم و دستگاه خلافت مخفی نگه داشته می شد؛ از یک سو ، در سن 5 سالگی به امامت رسید ؛ و از سوی دگیر در همان سنین دوران غیبت را آغاز کرد.

روزی جمعی از شیعیان – چهل تن – نزد امام یازدهم آمدند ، از آن امام تقاضا کردند تا حجت پس از خویش را به آنان معرفی کند.

امام نیز چنان کرد. آنان پسری را دیدند که مانند پاره ماه ، شبیه به پدرش بود. امام فرمود: پس از من ، این پسر امام شماست.

یکی از حوادث مهم در دوران کودکی حضرت مهدی (عج) این است که در سال 260 بعد از شهادت پدر در حالی که پنج سال بیش نداشت خورشید وجودش را به مردم نشان داد و بر پیکر پدر بزرگوار خود نماز خواند ؛ به این وسیله امامت خود را بعد از پدر به مردم و شیعیان اعلام داشت.

دوران نوجوانی و جوانی

دوران نوجوانی و جوانی امام مهدی(ع) در پرده غیبت سپری شد و از آن دوران و قایع زیادی در دسترس نیست هر چند بخشی از وقایعی را که در عصر غیبت رخ داده است ، می توان جزء این دوران دانست.

اخلاق و فضایل حضرت

درباره ویژگی های اخلاقی و رفتاری امام دوازدهم (ع) آن چه از مجموع اخبار و روایات به دست می اید این است که اخلاق وی شبیه به رسول اکرم (ص) است.

خداوند کار او را در شبی سامان می دهد، در حالی که بر سرش ابری است . در آن شب فرشته ای بانگ می زند که : این مهدی خلیفه خداست ، از او پیروی کنید، او زمین را پر از عدل و داد خواهد کرد چنان که پیش از آن از ظلم و ستم پر شده بود. اسلام را آشکار می کند و ساکنان آسمان و زمین از او خرسند خواهند شد. عیسی بن مریم پشت سر او نماز می گذارد وی را در کشتن دّجال یاری می دهد؛ از آن جایی که امام (ع) از سنین کودکی غیبت نمود و مردم مستقیماً با حضرت در تماس نبوده اند ، اخباری که مانند سایر امامان در اخلاق و رفتار آن بزرگوار نقل کرده باشند، در دسترس نیست. هر چند هر چه از اخلاق امامان گفته شود، درباره آن حضرت نیز صادق است.

علم: در روایتی از امام محمد باقر (ع) آمده است : « علم به کتاب خدای متعال و سنّت رسول او در قلب مهدی ما رشد می کند ؛ همچنان که گیاه به بهترین وجه می روید پس هر کدام از شما باقی بماند تا او را دیار نماید، هنگام دیدنش عرضه بدارد : سلام بر شما ؛ ای اهل خانه رحمت و نبوت و معدن علم و جایگاه رسالت.))

مطلب مشابه :  چه عواملی باعث افسردگی فرد می شوند ؟    

عدالت: بارزترین صفات نیکوی حضرت مهدی (ع) « عدالت)) است.

« اللهم وصل علی امرک القائم المومل و العدل المنتظر))

پروردگارا! درود بفرست بر وی امرت که امید مردم و عدل منتظر است.

از امام صادق (ع) روایت شده که فرمودند : « قسم به خدا ، عدل او مهدی (ع) داخل خانه هایشان می شود؛ همچنان که گرما و سرما داخل می شود.))

آری ، در عصر طلایی حکومت مهدی(ع) هیچ جای زمین باقی نمی ماند مگر این که از برکت عدل و احسان او فیض برد و زنده شود.

عبادت : روایتی از امام محمد باقر (ع) آمده است که : حضرت مهدی در روز ظهور به اذن پروردگارا به مسجد الحرام می رود و پشت به مقام ابراهیم و رو به کعبه می ایستد و چهار رکعت نماز می گذارد و سپس اعلام ظهور می فرماید

امام کاظم (ع) در ضمن حدیثی در وصف آن حضرت می فرماید: « بر رنگ گند مگونش ، از بیداری شب ها ، زردی نیز عارض می شود.))

آرامش و وقار : حارث بن مغیره می گوید: به امام صادق (ع) عرض کردم که امام با چه نشانه ای  شناخته می شود فرمود : به آرامش و وقار و ابو جارود می گوید: به امام باقر (ع) عرض کردم : هنگامی که قائم اهل بیت در گذشت، کسی که پس از اوست به چه وسیله شناخته می شود که فرمود : « با راهنمایی و کم سخنی و وقار و آرامش ؛ و اقرار آل محمد به برتری او ، و از میان شرق و غرب یعنی همه جای دنیا چیزی از او پرسیده نمی شود، مگر این که پاسخ می گوید.))

کمالات : امام مهدی (ع) تمام روزهای کمال را احاطه کرده و به برترین مراتب جمال و جلال و کمال دست یافته است؛ چنان که امام صادق (ع) می فرماید : « هیچ معجزه و کرامتی از معجزات و کرامات پیامبران و اوصیا نیست، مگر این که خداوند متعال مثل آن را به دست قائم (ع) ظاهر می گرداند تا بر دشمنان اتمام حجت کند.))

زهد: امام صادق (ع)  به ابوبصیر فرمود: « درباره خروج قائم خیلی عجله دارند ، هان! به خدا سوگند او جامعه موبین می پوشد و نان جوین می خورد … او شبانگاهان به دردمندان سر می زند و روزها به نبود در راه دین می پردازد))

مردی از امام صادق (ع) پرسید: آقا جان شما فرموده ای که علی بن ابی طالب (ع) لباس خشن و زبر می پوشید، و جامع ه چهاردهمی به تن می کرد؛ در حالی که لباس نو در برکرده ای؟ فرمود : علی (ع) در زمانی آن طور لباس می پوشید که انگشت نماومور دانکار مردم نبود، ولی اگر امروز کسی مثل آن لباس بپوشد ، انگشت نما می گردد، پس بهترین لباس هر زمان لباس همان زمان است . مگر این که وقتی قائم ما اهل بیت (ع) به پا خیزد ، لباس های علی (ع) را در بر می کند و روش او را پیش می گیرد.

جود و بخشش: رسول خدا (ص) فرمود : در آخر زمان خلیفه ای خواهد آمد که بی شماره بخشش می کند

روایات و احادیثی که بر کمال این صفت و کرم آن جناب دلالت دارد بسیار است ؛ جداحادیثی که به لفظ عام آمده، از جمله این که امام در هر عصر کریم ترین و سخاوتمند ترین افراد زمان است و چه آن ها که درباره آن حضرت وارد شده است ؛ مانند : مهدی (ع) اموال را به صورت مساوی میان همگان تقسیم کند و کسی را بر کسی امتیاز ندهد. همچنین آمده است : « علامه المهدی ، ان یکون شدیداً علی العمال ، جواداً بالمال رحیماً بالمساکین ))

علامت مهدی این است که نسبت به کارگزاران دولت خویش بسیار سخت گیر ، بخشنده مال است و نسبت به مستمندان بسیار مهربان است.

حج : محمد بن عثمان از نواب خاص امام زمان (ع) می گوید:  «صاحب این امر هر سال در مراسم حج حاضر می شود. پس مردم را می بیند وآن ها اورا می بینند، ولی نمی شناسند.))