در مورد خدمات بانکداری الکترونیک:

الف – اطلاع رسانی: این سطح ابتدایی ترین سطح بانکداری اینترنتیه. بانک اطلاعات مربوط به خدمات و عملیات بانکی خود رو از راه شبکه های عمومی یا خصوصی معرفی می کنه.

ب – ارتباطات: این سطح از بانکداری اینترنتی امکان انجام مبادلات بین سیستم بانکی و مشتری رو جفت و جور می آورد. خطر این سطح در بانکداری الکترونیک بیشتر از راه سنتیه و طبق این، واسه جلوگیری و آگاه ساختن مدیریت بانک از هرگونه تلاش غیر مجاز واسه دسترسی به شبکه اینترنتی بانک و سیستمای رایانه ای به کنترل های مناسبی نیازه.

ج – تراکنش: این سیستم متناسب با نوع اطلاعات و ارتباطات خود، از بالاترین سطح خطر برخورداره و باید سیستم امنیتی قوی بر اون حاکم باشه. در این سطح مشتری تو یه رابطه دوطرفه میتونه تا عملیاتی چون پرداخت صورتحساب، ارسال چک، انتقل وجه و گشایش حساب رو انجام بده. (کهزادی،۱۳۸۲(

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

شاخه های بانکداری الکترونیک:

نوعای جورواجور بانکداری الکترونیک عبارت ان از:

۱- بانکداری اینترنتی

بانکداری اینترنتی به معنی انجام تراکنش های بانکی و مالی به کمک اینترنته  و فرق اون با بقیه تراکنش های مالی شبکه ای در نوع شبکه ایه که مورد استفاده قرار می گیرد، یعنی در بانکداری اینترنتی، اینترنت به عنوان شبکه گسترده جهانی مورد استفاده قرار می گیرد. کلا طیف وظایف مالی که از راه اینترنت قابل دسترسیه، عبارتند از:

۱- نمایش حساب ها و صورتحساب ها
۲- صورتحساب های پرداخت
۳- انتقال پول بین حساب ها
۴- مشاهده ترتیب پردازش حساب ها
۵- مشاهده تراکنش ها
۶- ترتیب لیست چک ها (الهیاری فرد، ۱۳۸۴)

۲- بانک داری بر اساس گوشی موبایل و فناوری های مربوط به اون

موبایل

بانکداری همراه یعنی انجام هرگونه عملیات مالی، بانکی و اعتباری به وسیله گوشی موبایل که واسطه اون بانک یا مؤسسه مالی واعتباری باشه.(کهزادی، ۱۳۸۲).

به کار گیری فناوری گوشی موبایل در میدون بانکداری رو موبایل بانک می گن. یعنی مشتری بانک به صورت ۲۴ ساعته و همه روزه و با امنیت بالا میتونه بانک رو در هر کجا که می خواد به همراه داشته باشه و بخشی از عملیات بانکی خود رو از راه دور انجام بده.(بولتن داخلی بانکداری الکترونیکی اقتصاد نوین، ۱۳۸۷)

۳- بانک داری تلفنی

بانکداری تلفن یکی از ویژگیای سرویس های داده شده به وسیله خیلی از موسسات بانکیه. The process involves using the keypad on a touch-tone telephone to perform a variety of banking functioدر بانکداری تلفنی مشتریان میتونن که عملیات مالی خودشون رو از راه تلفن بکنن. که این خدمات به دو روش انجام می گیرد. یکی بانکداری تلفنی بر اساس اپراتور انسانی و دیگری به طور خودکار. در بانکداری الکترونیکی بر اساس اپراتور، یه فرد مسوول پاسخگویی و راهنمایی ارباب رجوعه که این به صورت شبونه روزی هزینه عملیاتی بالایی رو به دنبال داشته و از کارایی و تاثیر لازم بهره مند نخواد بود اما در بانکداری الکترونیکی خودکار این کار از راه یه سیستم کامپیوتری جوابگو انجام می گیرد.( مالکوم تاتوم، ۲۰۰۵)

۴- بانک داری بر اساس دستگاه های خودپرداز

خودپرداز یا عابر بانک دستگاهی الکترونیکیه که مشتری از راه اون با کارت پولی که بانک صادر کرده، مبالغ محدودی وجه نقد از موجودی حساب شخصی برداشت می کنه، عملیات انتقال وجه ، خرید از فروشگاه ها و چیزای دیگه ای به جز اینا رو انجام می ده. (شیخانی، ۱۳۷۸)

۵- بانک داری بر اساس پایانه های فروش:

 

پایانه های فروش به دستگاه هایی می گن که امکان به کار گیری کارت اعتباری به عنوان وسیله پرداخت، بدون نیاز به تبدیل موجودی به پول نقد رو جفت و جور می کنن. این پایانه های فروش در فروشگاه ها و مراکز خرید و فروش واسه سهولت در پرداخت نصب شدن. (شیخانی ۱۳۷۸)

 

 

 

کانال های بانکداری الکترونیک:

واسه سرویس دهی بانکداری الکترونیک کانالای زیادی هست که بعضی از اونا عبارت ان از:

 -۱رایانه های شخصی

در روش رایانه های شخصی، بانک از راه ایجاد یه پایگاه اینترنتی و معرفی اون به مشتریان با اونا رابطه دوطرفه برقرار کرده و ارائه خدمت می کنه. در این نوع از بانکداری دسترسی به اطلاعات حساب ها و خدمات بانکی از راه کامپیوترای شخصی و با بهره گرفتن از یه مودم و یه خط تلفن هم اینکه یه نرم افزار کاربردی مالی و یا بانکی صورت می پذیرد. فرق کلی ای که بین این نوع از بانکداری و بانکداری اینترنتی هست در نوع شبکه ها مورد استفاده می باشه. (کهزادی۱۳۸۲(

۲- کیوسک

کیوسک واسه شرکت ‏های مخابراتی و بانک‏ها فواید زیادی رو به ارمغان آورده. کیوسک‏ها مشتریان رو قادر می سازه تا در هر زمان و هر مکانی که مناسبه بدون نیاز به رفتن به شعبه‏ های بانکی خدمات موردنیاز رو دریافت دارن. از طرفی دیگه کیوسکا هزینه‏ های اضافی رو از راه کاهش نیاز به شعبه‏ های جدید با کارکنان بیشتر، به کمترین حد ممکن می‏ رسونن. مشتریان با وارد کردن شماره تلفن و یه  [۱]PIN code می‏تونن به کیوسک وصل شن. این PIN code اولین بار که مشتری در سیستم سلف سرویس عضو شه به وسیله یه SMS به مشتری مخابره می شه.(ماهنامه آموزشی بانک ملی، ۱۳۸۹)

۳- شبکه های مدیریت یافته

در روش شبکه های مدیریت یافته، بانک ها واسه رابطه با مشتریان خود از شبکه هایی که ایجاد شده؛ استفاده می کنن. مانند شبکه رد و بدل کردن اطلاعات بین بانکی موسوم به شتاب. (الهیاری فرد ۱۳۸۴)

۴- تلفن ثابت و همراه :

در روش بانکداری تلفنی، تلفن (مثل تلفن ثابت و همراه) وسیله ارتباطی بانک با مشتریان خود بوده و از این روش خدمات بانکی عرضه می شه انجام هرگونه عملیات مالی، بانکی و اعتباری به وسیله تلفن که واسطه اون بانک یا مؤسسه مالی و اعتباری باشه. (کهزادی، ۱۳۸۲(

 

۵- دستگاه های خودپرداز

با بهره گرفتن از ماشین های خودپرداز بانکها می تونن خدمات متنوعی مثل برداشت نقدی، سپرده گذاری، ، خرید شارژ،انتقال وجوه، پرداخت صورتحساب، قبوض و چیزای دیگه ای به جز اینا رو به مشتریان خود ارائه بدن. (کهزادی،۱۳۸۲(

امتیازات بانک داری الکترونیک:

بانکداری الکترونیک به بانک ها اجازه پیشرفت فعالیت هاشون رو جهت ایجاد اجناس و خدمات جدید می دهد و دلیل ایجاد موفقیت رقابتی قوی جهت سرویس دهی بانکی می شه. پیشرفت دائمی بانکداری الکترونیک به بهتر شدن کارآئی و سیستم پرداخت کمک می کنه و دلیل کاهش هزینه های مربوط به تعاملات در سطح ملی و بین المللی می شه، که نتیجه اون رسیدن به بهره وری و بهبود در اقتصاده. بانکداری الکترونیک برخلاف پرداخت های سنتی و سیستم های پردازش اطلاعات، از کانال های متفاوتی واسه سرویس دهی استفاده می کنه و کارآئی و قدرت رقابت رو بهبود می بخشه. اثرات مستقیم و سریع بانکداری الکترونیک روی روابط مشتری با بانک، دلیل افزایش سرعت و کارآئی و کاهش هزینه های بانکداری می شه. اثر دراز مدت اون، ایجاد اعتماد در مشتری و هم اینکه تعهد و رضایتمندی می باشه. رضایت، هم روی اعتماد و هم روی تعهد، موثره که هر دو اینا روی به کار گیری بانکداری الکترونیک اثر می گذارن. بانکداری الکترونیک، قابل دسترسی تر از بانکداری سنتیه و این امکان رو واسه مشتریان جفت و جور می کنه تا خدمات مورد نیازشون رو سریع تر و کارآتر دریافت کنن. مؤسسات مالی، از راه به کار گیری بانکداری الکترونیک قادر به صرفه جوئی در هزینه های عملیاتی و بازاریابی می باشن. (رکسا ۲۰۰۶). بسترهای بانکداری الکترونیک، مشتریان جدیدی رو جذب می کنه و شعب بانک ها آسون تر با مراکز رابطه برقرار می کنن. بیشتر بانکدارها به بانکداری الکترونیک به عنوان یه کانال جدیدی که جانشین شعبه ها می شه، می نگرند.

براساس تحقیقات دیتامانیتور، مهمترین امتیازات بانکداری الکترونیک یعنی:
– دقیق شدن و فوکوس کردن بر کانال های پخش جدید
– سرویس دهی جدید به مشتریان
– به کار گیری راهبردهای تجارت الکترونیک
– کامل سازی کانال های جور واجور
– مدیریت اطلاعات
– هدایت مشتریان به طرف کانال های مناسب با ویژگی های مطلوب
– کاهش هزینه ها (ماهنامه آموزشی بانک ملی، ۱۳۸۸)

امتیازات بانکداری الکترونیک رو میشه از دو جنبه مشتریان و موسسات مالی روش زوم کرد از دید مشتریان می توان به صرفه جویی در هزینه ها، صرفه جویی در زمان و دسترسی به کانالای زیاد واسه انجام عملیات بانکی نام برد.از دید موسسات مالی می توان به ویژگیایی چون ایجاد و افزایش معروفیت بانک ها در ارائه نوآوری، حفظ مشتریان بر خلاف تغییرات مکانی بانکها، ایجاد فرصت واسه جستجوی مشتریان جدید در بازارهای هدف، گسترش محدوده جغرافیایی فعالیت و ایجاد شرایط رقابت کامل رو نام برد.البته امتیازات بانکداری الکترونیک از دیدگاه های کوتاه مدت، میان مدت و دراز مدت هم قابل بررسیه. رقابت ، نگهداری و جذب مشتریان از جمله امتیازات بانکداری الکترونیک در کوتاه مدت (کمتر از یکسال) هستن. در میان مدت (کمتر از ۱۸ ماه) امتیازات بانکداری الکترونیک عبارت ان از: کامل سازی کانالهای جور واجور، مدیریت اطلاعات، گستردگی طیف مشتریان، هدایت مشتریان به طرف کانالای مناسب با ویژگیای مطلوب و کاهش هزینه ها، کاهش هزینه پردازش معاملات، سرویس دهی به مشتریان بازار هدف و ایجاد در اومد هم از جمله امتیازات دراز مدت بانکداری الکترونیک هستن. (الهیاری فرد ۱۳۸۴)

 

 

نتیجه گیری:

نتیجه میگیریم که بانکداری الکترونیک با سرویس دهی خود امکان دسترسی مشتریان به دریافت خدمات بانکی رو بدون حضور در شعب بانکی جفت و جور میاورد. و باعث صرفه جویی در زمان و هزینه مشتریان مثل ترافیک و هزینه حمل و نقل میشه. هم اینکه  کانالای جور واجور سرویس دهی الکترونیکی این امکان رو جفت و جور میکنه تا مشتری با در نظر گرفتن نیاز خود انتخاب مناسب رو جهت انجام عملیات بانکی خود بعمل آورد.از دیگر امتیازات بانکداری الکترونیک کاهش بروکراسی اداری و دیوانسالاریه. و هم از آلودگی هوا مخصوصا در کلان شهرها، به خاطر کاهش تردد، واسه دریافت خدمات جور واجور بانکی جلوگیری می کنه

 

 

چالش های بانکداری الکترونیک:

چالشی که خیلی از بانک ها با اون مواجه هستن، اطمینان از این مورده که صرفه جوئی به وجود اومده توسط به کار گیری تکنولوژی بانکداری الکترونیک بیشتر از هزینه ها و خطر های مربوط به این تغییرات باشه. بانکداری الکترونیک می تونه دسترسی به سیستم های داخلی بانک رو از راه شبکه های عمومی زیاد کنه و این سیستم ها ممکنه که با خطر حمله هکرها و ویروس ها مواجه شن. بانکداری الکترونیک می تونه وابستگی بانک رو تأمین کنندگان خدمت و فروشندگان نرم افزار که سیستم های الکترونیکی رو طراحی و پیاده سازی می کنن، زیاد کنه. وابستگی به تأمین کنندگان خدمت و فروشندگان نرم افزار، نیازمند مدیریت خطر می باشه. شناسائی و موشکافی خطر می بایست که بانک رو در جهت پذیرش نگاه مناسب، عمل کردن به روش ها و سیاست ها و برنامه های اقتصادی مناسب هدایت کنه. واسه بانک ها مثل مشتریان، تهدید امنیت، شاید جدی ترین تهدید باشه. امنیت یه بحث کلی در بانکداری الکترونیک می باشه. اما بیشتر از امنیت، قوانین و مقررات مثل قوانین مربوط به مالیات و یا قوانین مربوط به جا به جائی محصول، تهدید جدی تری واسه رشد بانکداری الکترونیک در میان کشورها حساب می شن. در دنیای بانکداری الکترونیک پیشرفت مقررات به اندازه پیشرفت موارد دیگه نمی باشه، خیلی از سازمانها هنوز به چارچوب مقررات واسه ایجاد بانکداری الکترونیک اطمینان ندارن. سؤال مهم اینه که لازمه که بانکداری الکترونیک یه مجموعه مقررات جهانی داشته باشه؟

هک

دیوید لی، رئیس بانک آسیای شرقی عقیده داره که اسیا تمایل به برابری مقررات براساس استانداردهای آمریکا داره. سیستم بانکداری چین از روی سیستم فدرال رزرو ایجاد شده و سیستم مقررات چین براساس مقررات آمریکا به وجود آمده. تعداد خیلی از کشورها حالا مشکلات مربوط به تعیین مالیات و تعاملات کار و کاسبی رو درک کرده ان. قوانین مالیاتی بیشتر کشورها با بالا برد و ستد در تولیدات دیجیتالی، حرکتی به سمت جلو نداشته، به عنوان مثال در هند، زیرساخت های قانونی واسه ارتقا بانکداری الکترونیک هنوز ایجاد نشده. تعقیب تعاملات و اخذ مالیات جنسا و خدمات فروش رفته از راه اینترنت، تقریباً شدنی نیس. هیچ شکلی وجود نداره که بانکداری الکترونیک بزرگترین رقابت رو به قدرت های مالیاتی تحمیل می کنه. نکته قابل توجه اینجا اینه که مشکلات ایجاد شده در مورد مالیات در بانکداری الکترونیک، هنوز در اول راه س. (مادهوویج ۲۰۰۲)

دیجیتال

سهیلا سلطانی در وبلاگ “مدیریت نوین” آورده: خدمات بانکی به صورت های مختلفی از جمله به وسیله کارکنان بانک، اینترنت، دستگاه های خودپرداز، پایانه های فروش، موبایل و چیزای دیگه ای به جز اینا ارائه می شه. اما اون چیزی که تماشاگر اون هستیم نشون می دهد که بانک ها تلاش کمی در آموزش چگونگی ارئه خدمات و چگونگی به کار گیری این خدمات رو می کنه. یکی از مشکلات موجود آگاهی کم کارکنان و مخصوصا مسئولان امور بانکی در رابطه با خدمات بانکیه. وقتی مسئول نمی تونه خدمات مطلوب به مشتری ارائه دهد و به راه شایسته و صحیحی اون رو راهنمایی کنه که چه خدمتی واسه اون مناسبه. یا نمی تونه پاسخگوی مشکلات اونا باشه مسلمه که مشتری، ناراضی از بانک بیرون میره و شاید دیگه به اون بانک مراجعه نکنه. این جاست که ضرورت سرمایه گذاری بیشتر بانک ها بر آموزش کارکنان خود، که در رابطه مستقیم با مشتریان هستن کرد پیدا می کنه و این مهم رو میرسونه که همه تلاش های یه بانک واسه جلب مشتری و کسب رضایت اون می تونه فقط به وسیله یه مسئول با آگاهی کم نسبت به امور بانکی به هدر رود. از دیگر مشکلات، سخت و پیچیده بودن به کار گیری خدمات بانکداری الکترونیکی مخصوصا خدمات بانکداری اینترنتی واسه بعضی اقشار جامعه س. در اول ورود ATM ها و POS ها تماشاگر مشکلات بسیار زیاد در رابطه با بهره گرفتن از اونا بودیم. که این مشکلات در میان بعضی اقشار جامعه که از سطح سواد بالایی بهره مند نبوده و البته سهم خیلی از مشتریان بانک رو به دلیل کسب و کارشون شامل می شدن بیشتر بود. این قشر از جامعه اکثرا بازاریان رو شامل می شه که بیشتر میان سال یا سن بالا هستن. و آشنایی کافی با خدمات بانکداری الکترونیکی رو ندارن. حال با گسترش اینترنت و همه گیر شدن اون مسوولان بانکی چه تدبیری واسه این بخش از مشتریان کرده ان؟ نباید خدمات بانکداری اینترنتی همه گیر شه. ولی با وضع موجود تنها تحصیلکرده ها و از بین اونا کسائی که علم به کار گیری اینترنت رو دارن می تونن از این خدمات بهره مند شن. البته بعضی وقتا تماشاگر بودیم که به دلیل ساختار ضعیف این خدمات بعضی وقتا همین افراد هم نتونسته ان از اون بهره مند شن. پس اینجا هم می بینیم که بانک ها باید در بخش آموزش مشتریان هم سرمایه گذاری کنن. که تا الان کمتر صورت گرفته.( سهیلا سلطانی،۱۳۸۴)

مجله هاردوارد بیزینس در سال ۲۰۰۰ به مناسبت هفتادمین سال انتشار خود از پنج اندیشمند و نظریه پرداز، چالشای ورود به قرن بیست و یه رو سوال کرد. بیشتر پاسخای این متفکران، چالشهای فرهنگی رو شامل میشه.مدیریت بانکداری الکترونیک هم در این بخش با دو رقابت اساسی و اساسی روبرو شدن. اول اینکه با گرایش به سمت بانکداری الکترونیک خیلی از روشای کهنه باید به شکل سیستمای الکترونیکی گذاشته شن. که پذیرش اون از طرف مشتریان  سخته. رقابت دوم مربوط به تطبیق وسیله ها و روشای این پدیده با فرهنگ،روحیه و علم مردمه.(مجله هاردوارد بیزینس، ۲۰۰۰)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

نتیجه گیری:

نبود نیروی آموزش دیده و موثر در سیستم بانکداری الکترونیکی یکی از چالشای پیشرفت بانکداری الکترونیکه، هم اینکه مردمی که سالهاست با روشای سنتی خو گرفتن. خیلی راحت حاضر به کنار گذاشتن اونا نیستن. خیلی از مشتریان هنوز به سیستم بانکی الکترونیکی اعتماد ندارن. و یا بعضی از وسایل بانکی رو بدون کارایی لازم می دونن و به اونا بی اعتمادند. بعضی هم خدمات سیستم الکترونیکی بانکا رو غیر کاربردی و سطحی می دونن.

یکی دیگه از چالشای پیشرفت بانکداری الکترونیک، نبود لوازم کافی و استاندارده. که به عنوان یکی از مهمترین چالشای مد نظره. چون که اعتماد مشتریان نسبت به سیستم بانکی الکترونیکی بواسطه صحت و امنیت و دقت انجام امور بانکی جلب می شه. که واسه رسیدن به اینجور هدفی سیستمی لازمه که از لوازم و استانداردهای لازم بهره گیرد.

از دیگر چالشا در این مورد وجود فرهنگای متفاوت در جامعه و هم وجود علم متفاوت در میان افراد و هم اینکه روحیات متفاوت و متغیر مردم س. که تطبیق روش ها و وسایل بانکداری الکترونیک با فرهنگ و علم جامعه رو با مشکل روبرو شدن می کنه.

 

 

 

 

 

زیر ساختا و بسترهای لازم واسه پیشرفت بانکداری الکترونیکی:

۱- زیر ساخت ارتباطی:

مهم ترین و اثرگذارترین وسیله در شروع روند بانکداری الکترونیکی دسترسی عمومی به بسترهای زیرساختی ارتباطات الکترونیکیه. درمدیریت بانکداری الکترونیکی باید برحسب نوع خدمات و انتظاراتی که از سرویسای جدید میره از مناسب ترین وسیله ارتباطی بهره برد.مهمترین ویژگی و نکته ای که در انتخاب این وسیله الزامیه، توجه به اصل اول بانکداری الکترونیکی، یعنی مشتری مداری، در به کار گیری سامانه های بانکداری الکترونیکیه. این وسیله شامل به کار گیری شبکه جهانی اینترنت، سامانه ماهواره ([۲]VSAT)، خطوط فیبر نوری، شبکه گسترده گوشی موبایل و تلفن ثابته.(پژوهشکده پولی و مالی بانکی ۱۳۸۲)

۲- زیر ساخت مالی و بانکی:

یکی از مهم ترین اقدامات بانکا در راه تبدیل شدن به یه بانک الکترونیکی ایجاد زیر ساختایی مانند کارتای اعتباری، کارتای هوشمند و پیشرفت سخت افزاری شبکه های بانکیه. (ماهنامه آموزشی بانک ملی، ۱۳۹۰)

۳- زیر ساخت حقوقی و قانونی:

هر فناوری جدید واسه گسترش و پیشرفت، قبل از مقبولیت عمومی نیازمند مقبولیت قانونیه. تا همه ظرفیتای اون استفاده بشه. یعنی اگه به دنبال این هستیم که روند بانکداری الکترونیکی با اقبال عمومی مواجه شه، باید بسترهای قانونی لازم رو جفت و جور کنیم و با شناخت همه احتمالات در روند بانکداری الکترونیکی درصد خطر رو کاهش داده و اعتماد عمومی نسبت به سامانه های بر اساس بانکداری الکترونیکی رو افزایش بدیم. واسه این کار باید در تدوین نظام نامها و آیین اسمای اجرایی توجه زیادی رو به اصل مشتری مداری معطوف کنیم. همیشه باید توجه داشت که بیشتر مردم در مباحث اقتصادی خطر بالا رو نمیپذیزند. مخصوصا اگه دریچه جدیدی واسه حرکت و فعالیت اقتصادی باز شده باشه. که در این صورت تا از پشتوانه های قانونی اون مطمئن نشن نقشی در پیشرفت این روند بردوش ندارن. (ماهنامه آموزشی بانک ملی، ۱۳۹۰)

۴- زیر ساخت فرهنگی و نیروی انسانی:

در این بخش واسه مدیریت بانکداری الکترونیکی با دوچالش اساسی و اساسی مواجه هستیم.

۱- اینکه با گرایش به سمت سامانه های بانکداری الکترونیکی باید خیلی از روشای کهنه رو به شکل این سامانه ها گذاشت و این خود نیاز به اعمال آموزشای لازم واسه کارمندان بانکا داره تا با دیدی روشن و بدون ترس از این پدیده جدید استقبال کنن و خود رو با اون هماهنگ و هم جهت کنن. باید کارمندان رو توجیه کرد که در بانکداری به روش الکترونیکی خیلی از کارای سخت اونا حذف می شه و درعوض سرعت کار اونا بالا میره یعنی به جای سخت کارکردن، سریع تر کار می کنن. به عبارت بهتر بانکداری الکترونیکی نیروهای بنگاهای مالی رو از نیروی کمی به نیروهای کیفی تبدیل می کنه.

۲- تطبیق وسیله ها و روشای بانکداری الکترونیکی با فرهنگ و روحیه و علم مردمه. بعضی هنوز به کارتا، اعتباری ندارن و یا تلفنای انگار رو ابزاری گرون قیمت و غیر لازم می دونن. در واقع واسه پیشرفت بانکداری الکترونیکی نیاز جدی به فرهنگ سازی واسه جذب و توجیه اقتصادی به کار گیری این سامانه ها واسه مشتریاس.( مجله هاردوارد بیزینس، ۲۰۰۰)

زیر ساخت نرم افزاری:

یکی از عوامل مهم در مقبولیت و گسترده شدن پروسه های بانکداری الکترونیکی، پیشرفت نرم افزاری و افزایش امنیت در سامانه های اون هستش. اگر زمینه لازم جهت تامین این دو نیاز جفت و جور شه کاربرد عمومی از سامانه های الکترونیکی گسترش و آسون کردن می شه و خطر به کار گیری اینجور سامانه هایی با حفظ درجه امنیت بالا کم میشه و اعتماد و رضایت مندی مشتری زیاد می شه.( ماهنامه آموزشی بانک ملی، ۱۳۹۰)

[۱]. PIN code

[۲] Vsat.