بررسی بازاریابی هوشمند در توسعه گردشگری ایران با رویکرد آژانس های درجه 1 تهران

  :

دنیای امروز به شکل گریز ناپذیری تبدیل به دهکده­ای جهانی با ارتباطات گسترده و عمیق شده است. فن آوری اطلاعات و استفاده از آن امروزه به شکل یکی از کلیدهای اصلی در توسعه کشورها، مخصوصا کشورهای جهان سوم مطرح گردیده است (اولینر و سیشل:2003 )

از سوی دیگر توریسم نیز به فراخور گذشت زمان امروزه به عنوان صنعتی درآمدزا و نجات دهنده برای کشورهای مختلف در آمده است. لزوم توجه به توریسم و استفاده از فناوری های نوین در جهت گسترش آن و استفاده کردن از مزایای بیشمار اقتصادی آن برای کشورها، تحقیق و پژوهش پیرامون رابطه بین گسترش فناوری اطلاعات و ارتباطات و توسعه توریسم را ضروری ساخته است (مارتین و همکاران: 2004).

در عصر حاضر دگرگونی ژرف تکنولوژیکی، مکانیسم‏ها و شرایط و در نتیجه بحث های تکنیکی و فنی به سوی پیچیدگی، تنوع و ظرافت بیشتری گرایش یافته است. در این میان دگرگونی‏های اقتصادی مهم حاصله در برگیرنده شماری از روابط تولید پیچیده، فراگیر و روابط مبادلاتی می باشد که در امر جهانی شدن روندی رو به گسترش دارد بر این مبنا گردشگری نیز که در رویکردی خاص در هزاره سوم مورد توجه می باشد؛ تحولاتی را پذیرا شده که به فراگیر شدن آن منتهی گردیده است (جرجنسون و کازویوکی: 2005).

گردشگری در رابطه با بسترهای تکنولوژیکی بحث شده و بسترهای اقتصادی حاصل از جهانی شدن، اصلی مستحکم در سیاست های اقتصادی در هزاره سوم محسوب می شود. تحولات حاصل از مباحث فوق در رابطه با گردشگری در دوسویه تاثیر گذاری، از یک سو به شکل گیری گردشگری الکترونیکی منتهی گردیده و از دیگر سو شکل گیری گردشگری مجازی را سبب شده است و با رشد سریع تکنولوژی اطلاع رسانی در چارچوب نظام مبادله الکترونیکی و سرعت بخشیدن به امر بازاریابی و مسافرت، کاهش هزینه ها و دستیابی به بازارهای جدید را در زمینه گردشگری فراهم آورده است (جنیفر و همکاران: 2003)

بطور کلی استفاده از تکنولوژی اطلاعات و ارتباطات و گسترش آن در زمینه عرضه و تقاضای گردشگری سبب آن شد که گردشگران قبل از سفر به ارزیابی و بررسی وضعیت مقاصد بپردازند و تجربه ای مجازی را در چارچوب دورنمایی گردشگر در ذهن خود شکل دهد. علاوه برآن این امر زمینه های دموکراتیک شدن انتخاب مقاصد را برای سفر فراهم آورده است. این خود نشان از گذار به انعطاف پذیری ارائه محصول گردشگری در رابطه به عرضه دارد که به گونه‏ای متبلور کننده تولید بهنگام بر آمده از شیوه تولید پسافوردیسم می باشد (بروان: 2003). به عبارتی دیگر محصول گردشگری در یک تنوع خاص در برگیرنده پاسخگویی به تقاضای شخصی و متکثر گردشگران بوده و گردشگران را قادر می سازد در راستای انگیزه های شخصی و تمایلات خود به انتخاب مقاصد گردشگری برای سفر بپردازند.

    • طرح مساله :

در عصر کنونی کشورها و جوامع بشری به صورت فزاینده‏ای به این حقیقت پی برده‏اند که برای حفظ وضع اقتصادی خود باید ابتکار عمل به خرج داده و در صدد یافتن راه ‏های تازه‏ای برای گسترش روابط تجاری خود و خروج از وابستگی به تک محصولی‏ها برآیند. صنعت گردشگری همواره عامل مهمی در جهت بهبود وضع اقتصادی جوامع و کشورها و دستیابی به توسعه است (یاوری و دیگران:1390). برخورداری ایران از میراث طبیعی و تاریخی غنی و موقعیت جغرافیایی مناسب (وجه عرضه) و وجود بازارهای گسترده‏ی منطقه‏ای، ملی و بین المللی برای این عرضه (وجه تقاضا) بستر و موقعیت مناسبی را برای حضور توانمند ایران در بازارهای گردشگری فراهم آورده است.

زیر ساخت های شهری به دلیل رشد سریع شهر نشینی در سراسر جهان  و این که بیش از نیمی از جمعیت در شهرها ساکن شده اند با مشکلات عدیده و پیچیده ای مواجه گردیده است که در نتیجه این فشارها مقاصد گردشگری ، مجموعه ای از چالش های جدید را تجربه می کنند. این چالش ها برخواسته از تغییر سلیقه ، علایق و نیازهای  مشتریان و مقاصد می باشد که تحت تاثیر تکنولوژی های جدید قرار گرفته است. به منظور حل این چالش ها، مقاصد گردشگری ابتدا  باید نوع تغییرات را شناسایی کنند تا برای آنها پاسخ مناسب یافته و آنها را حل نمایند. از منظر  گردشگری ، فن آوری اطلاعات و ارتباطات میتواند تجربه های با ارزشی برای گردشگران به ارمغان آورده و منجر به کارایی و حمایت از سازمانهای مربوطه گردد. (ژنگ شیانگ و لیز توسیادیا :2014 )

شهر هوشمند بیانگر محیط و جامعه ای است که تکنولوژی در آن وارد شده و از این تکنولوژی برای  بهبود کیفیت زندگی شهروندان، کارایی بهتر سرویس های شهری مانند استفاده بهینه از انرژی و یا نمایش بهتر ترافیک استفاده میشود.( وینسینتی : 2012 ) توسعه شهر هوشمند منجر به تشویق و گسترش مقاصد گردشگری هوشمند می گردد.

با ورود تکنولوژی در محیط و مقاصد گردشگری، کیفیت تجربیات گردشگران بهبود یافته و مقاصد گردشگری رقابتی تر می گردند.

در این راستا استفاده از روش های بازاریابی هوشمند در توسعه صنعت گردشگری از اهمیت به سزایی برخوردار است. با استفاده از بازاریابی هوشمند، شرکت ها میتوانند با بررسی پتانسیل ها، نقاط قوت و ضعف خود و شرکت های رقیب با درایت و دقت بیشتری در بازار رقابتی وارد شوند و این امر موجب جذب گردشگر با استفاده از شیوه های صحیح و مدرن ارتباطی می گردد که نتیجه آن افزایش ورود گردشگر در یک کشور، ارز آوری بیشترمی باشد.

با ظهور بازاریابی هوشمند یا دیجیتال، انقلاب عظیمی برپا گردید، انقلابی که با نوآوری همراه بوده و تحول و دگرگونی را در بازارها به ارمغان آورد و تعریف بازاریابی را تغییر داد.

از جمله عواملی که باعث می شود بسیاری از شرکت ها و افراد رسانه های دیجیتال را برای بازاریابی برگزینند عبارتند از  :

    • خیل عظیمی از مخاطبان آنلاین
    • ارز آوری و برگشت سرمایه
    • معیارهایی که برپایه داده های اطلاعاتی شکل گرفته اند

درعصر حاضر ، افزایش کارآمدی بازاریابی از اهمیت والایی برخوردار و موضوع بسیار با ارزشی به حساب می آید.

    • 3 اهمیت و ضرورت مساله

دست یابی به توسعه، یکی از مهمترین اهداف در هر جامعه ای می باشد.  جوامع با توجه به شرایط خود (اعم از مادی، غیر مادی، داخلی و بین المللی) یکی از راه‏های رسیدن به توسعه را برمی گزینند.

امروزه صنعت گردشگری صنعتی جهانی است که هر ساله صدها میلیون نفر را در حوزه بین المللی و بومی در بر می‏گیرد (میسون: 1390 )؛ و حجم عظیم مالی توام با اشتغالی که به طور مستقیم و غیر مستقیم ایجاد می‏کند سبب شده است که کشورهای مختلف جهان با توجه به توانمندی‏های طبیعی، میراث فرهنگی و تاریخی خود سعی کنند سهمی از این اقتصاد را به خود اختصاص دهند (پاپلی و سقایی: 1388) تا از این طریق به توسعه گردشگری و توسعه‏ای جامع دست یابند.                  ایران از نظر دارا بودن جاذبه های گردشگری در میان ده کشور برتر جهان قرار دارد . طبیعت چهار فصل، جاذبه های طبیعی مناطق دریای خزر، طبیعت رویایی اردبیل، آسمان پرستاره و دیگر دیدنی های کویر، خلیج فارس و جاذبه های کیش، مراکز مهم زیارتی شیعیان و مهم تر از همه جاذبه های بی نظیر تاریخی  و فرهنگی اصفهان، شیراز و دیگر شهرهای ایران، کشور ما را از نظر پتانسیل های گردشگری ممتاز ساخته است. اما این پتانسیل بدون اطلاع رسانی، آن هم به زبان روز دنیا سودی نخواهد داشت.

دفاتر و آژانس های گردشگری از مهم ترین ارکان و قطب های گردشکری در کشور به شمار می آیند که به عنوان یکی از زیرساخت های مهم، نقش تعیین کننده ای در جذب گردشگر دارند. روش های بازاریابی آژانس های گردشگری در ایران اغلب روش های ابتدایی و سنتی بوده و تنها تعداد محدودی از آژانس ها توانسته اند تا حدودی با استفاده از روش های مدرن وارد بازار رقابتی شوند. اغلب آژانس های گردشگری دارای ضعف های عمده در بازاریابی الکترونیکی E -marketing هستند.

صنعت گردشگری نیز می بایست هم پای با دیگرصنایع و برندها در زمینه ی استفاده از فناوری های نوین گام بردارد و از تکنولوژی ها درجهت ارتقای خدمات بازاریابی بهره مند گردد. داشتن یک روش متفاوت در بازاریابی های خلاقانه و هوشمندSmart or intelligent  Marketing  می تواند  منجر به تمایز یک شرکت گردشگری نسبت به سایرین گردد. اغلب شرکت های گردشگری در ایران با روش های مدرن بازاریابی آشنایی ندارند و اغلب نحوه استفاده صیحیح این روش ها را نمی دانند و از آن بهره  نمی گیرند. این ضعف ها را می توان  ناشی از عدم آشنایی با فن آوری های اطلاعات و ارتباطات ، نداشتن نیروی انسانی متخصص، عدم آشنایی با شبکه های اجتماعی و نداشتن پروفایل به روز در این شبکه ها و نا آشنایی با مفاهیم بازاریابی مدرن و کاربرد آنها باتوجه به شرایط موجود  دانست. چنانچه دفاتر گردشگری نتوانند خود را با علوم، فنون و تکنولوژی جدید تطبیق و یا روش های سنتی و قدیمی را ادامه دهند، با گذشت اندک زمانی با رکود و کاهش جذب گردشگر مواجه خواهند شد و به عبارتی در بازار رقابتی شکست خورده و میدان را به حریف واگذار میکنند ودر نهایت  از بازار رقابتی حذف می گردند.

    • 4 سوال ها پژوهش
    • آیا بازاریابی هوشمند در جذب گردشگر خارجی و توسعه گردشگری ایران موثر است ؟
    • آیا صرف بودجه و زمان در حیطه بازاریابی هوشمند باعث افزایش ارز آوری حاصل از گردشگری خارجی خواهد شد؟

 

 

1-5 اهداف پژوهش

اهداف تحقیق در بر گیرنده‏ی موارد زیر است:

    • بررسی ارتباط بین بازاریابی هوشمند وتوسعه صنعت گردشگری و افزایش  فروش
    • بررسی ارتباط بین بازاریابی هوشمند و افزایش ارزآوری حاصل ازگردشگری
    • توسعه و ترغیب سازمان ها به استفاده از فن آوری های نوین در گردشگری و بازاریابی گردشگری
    • آگاه نمودن مسیولین به اهمیت گردشگری هوشمند و فن آوری در رقابت جهانی